Vluchtelingenwerk stelt vast dat het beeld over vluchtelingen doorgaans negatief is. Weinigen weten wat een vluchteling is. Vluchtelingenwerk legt hiervoor de verantwoordelijkheid vooral bij politici. Zij laten na aan media en publieke opinie uit te leggen waarom mensen bescherming nodig hebben en waarom ons land een asielprocedure heeft. Daarom koppelt Vluchtelingenwerk aan deze campagne een open brief aan politici waarin we hen aansporen actief mee te werken aan een juistere beeldvorming rond vluchtelingen.
-------------------------
Geachte Mevrouw,
Meneer,
Met haar campagne ‘Vluchteling word je niet uit vrije wil’ wil Vluchtelingenwerk terugkeren naar de essentie. We merken dat het nodig is om opnieuw uit te leggen wat een vluchteling is en waarom mensen vluchten. Weinig mensen lijken te beseffen dat ons land jaarlijks 2000 tot 3000 asielzoekers als vluchteling beschermt. Omdat u dit beleid mee ondersteunt, draagt u als politicus hierin een verantwoordelijkheid. We zijn u daar dankbaar voor.
Toch stellen we vast dat ‑ als het over asielzoekers en vluchtelingen gaat ‑ u dit beschermingsverhaal zelden of nooit onder de aandacht brengt. Ook al is bescherming bieden dé reden waarom we een asielwet hebben. De meeste mensen weten niet dat vluchtelingen daarom een verblijfsrecht krijgen zodat ze hier een nieuw leven kunnen beginnen. Ze weten ook niet dat u ze niet terugstuurt naar het land dat ze ontvlucht zijn net omdat het daar voor hen te onveilig is.
Wat ons betreft, mag u gerust vertellen hoeveel mensen er jaarlijks in ons land bescherming krijgen. U kunt tegelijk meegeven uit welke landen de vluchtelingen komen en waarom ze gevlucht zijn. Het is misschien ook goed om er op te wijzen dat ons land al meer dan een halve eeuw vluchtelingen beschermt. Toegegeven, 1951 ligt ver achter ons. Maar in dat jaar tekende België samen met meer dan 100 andere landen het Vluchtelingenverdrag. De aanleiding van dat verdrag was immers de heikele situatie van oorlogsvluchtelingen in WO II. De internationale gemeenschap stelde vast dat vluchtelingen nergens structurele opvang en bescherming kregen en begreep dat de oplossing lag in een internationaal engagement.
Dit Vluchtelingenverdrag en dat engagement gelden vandaag nog altijd. Dictatoriale regimes, mensenrechtenschendingen, oorlogen, geweldconflicten,... jagen miljoenen mensen op de vlucht. Het is u wellicht bekend dat de meeste vluchtelingen bescherming zoeken in eigen regio, zoals nu in Oost-Congo. Afrika telt ruim 10 miljoen vluchtelingen, een aantal dat nog overtroffen wordt door Azië, dat naar schatting bijna 14 miljoen vluchtelingen telt. Niet het westen wordt dus overspoeld door vluchtelingen. We zouden het op prijs stellen mocht u ook hier geregeld eens op wijzen.
Eenzijdige communicatie leidt tot clichés en populisme. Eén van u riep onlangs - na een vervelend politie-incident - vol overtuiging in het parlement: ‘Niet elke politieagent is een dief’. Dat klopt. Maar dan weet u ook dat niet elke vluchteling een sukkelaar of fraudeur is.
Precies omdat ons land vluchtelingen zal blijven beschermen, vraagt Vluchtelingenwerk u - als politicus - niet langer te vergeten over deze beschermingsrol te communiceren. Waarom niet beginnen met een eenvoudig zinnetje ‘Vluchteling word je niet uit vrije wil’.
Bedankt alvast,
Vluchtelingenwerk Vlaanderen
